ก้าวผ่านโรคซึมเศร้า อยู่กับมันให้ได้ กับคุณแป้ง แมนดี้

คุณแป้ง แมนดี้ อยู่กับโรคซึมเศร้ามาตั้งแต่อายุ 19 ปี ตอนนี้ 33 แล้ว รวมเวลาราว 11-12 ปี เธอเล่าว่าทุกวันนี้ยังต้องกินยารักษาอยู่ และมองว่าการก้าวผ่านไม่ใช่การหายขาด แต่เป็นการเรียนรู้ที่จะอยู่กับมันให้ได้

สิ่งที่ทำให้เธอแยกออกว่าความเศร้าครั้งนั้นไม่ใช่ความเศร้าธรรมดา คือมันทำให้ใช้ชีวิตปกติไม่ได้ ไม่อยากออกไปข้างนอก ไม่กินข้าว ไม่มีสมาธิ และมองโลกเปลี่ยนไปจากเดิม

โรคซึมเศร้าเป็นแล้วหายไหม

คุณแป้งเล่าว่าตอนแรกเธอคาดหวังมาตลอดว่ามันจะหาย แต่พอเรียนรู้มากขึ้นก็พบว่าบางคนหาย บางคนก็กลับมาเรื่อยๆ ระดับความมากน้อยของแต่ละคนไม่เท่ากัน ปมของแต่ละคนก็ไม่เท่ากัน

เธอเคยอยู่ในช่วงที่สิ้นหวัง คิดไม่ดี คิดสั้น เพราะรู้สึกว่าอยู่อย่างนี้ก็ทรมานทั้งตัวเองทั้งคนอื่น แต่ค่อยๆ เรียนรู้มาเรื่อยๆ จนถึงวันนี้

โรคนี้กำลังใจสำคัญที่สุด ไม่ว่ายาอะไรก็แล้วแต่ก็ไม่ดีเท่ายาใจ

วันแรกที่รู้ว่าเป็นซึมเศร้า เกิดอะไรขึ้น

เธอเล่าว่าจู่ๆ วันหนึ่งตื่นมาแล้วไม่อยากทำอะไรเลย ความรู้สึกในการมองโลกน่วงไปหมด เหมือนมีอะไรมา cุมตาให้พร่ามัว เสียงและภาพที่เคยเห็นแล้วมีความสุขก็ไม่เหมือนเดิม

คำถามที่ผุดขึ้นในหัวคือ ทำไมจู่ๆ เราถึงเป็นอย่างนี้ได้ ทั้งที่ไม่มีอะไรเกิดขึ้นเลย นั่นคือจุดที่ทำให้รู้ว่ามีอะไรผิดปกติแน่ๆ

รู้ได้ยังไงว่าต้องไปหาหมอ

ตอนนั้นเธอเริ่มจาก search หาข้อมูลด้วยตัวเองก่อน แล้วก็มีเพื่อนที่เหมือนครอบครัวพาไปหาจิตแพทย์เด็ก เพราะบ้านของเพื่อนสนิทกับการไปหาหมอตั้งแต่เด็ก

เพื่อนคนนั้นคอย take care ตั้งแต่ step แรก บอกว่าไม่ต้องกลัว เธอมองว่านี่คือความโชคดีที่ได้มี support ที่ดีตอนนั้น ทำให้ได้ก้าวเข้าสู่การรักษา

ทำงานใช้ความคิดเยอะๆ ไปพร้อมกับซึมเศร้าได้ยังไง

เธอบอกว่ายาก เพราะเราไม่ได้อยู่ในอารมณ์ปกติ แค่ทำงานทั่วไปก็เหนื่อยแล้ว บางทีต้องมีตัวช่วย เช่น ฟังเพลงหรือกินอะไรหวานๆ เพื่อกระตุ้นความสุข

แต่พอได้ทำงานที่ชอบจริงๆ มันกลับบำบัดเธอ เธอลองวาดสีน้ำมัน ลองทำหลายอย่าง จนรู้ว่าตัวเองชอบการ create พอทำสำเร็จก็รู้สึกมั่นใจในตัวเองมากขึ้น และโฟกัสกับตรงนั้นมากกว่าปล่อยให้อารมณ์เศร้าควบคุม

มันไม่ได้ create จากอารมณ์ที่แฮปปี้อย่างเดียว ความเศร้ามันก็สร้างงานได้เหมือนกัน

บอกคนรอบข้างยังไงว่าเราเป็นซึมเศร้า

เธอเริ่มจากเปิดใจกับเพื่อนก่อน ยอมรับว่าเราเป็นแบบนี้ ไม่ปิดบัง แล้วอธิบายให้คนอื่นเข้าใจ มันมีทั้งคนที่เข้าใจและไม่เข้าใจ แต่คนที่เข้าใจอยู่ตรงนั้นเสมอ

เธอบอกว่าสงสารคนรอบตัวเหมือนกัน เพราะเพื่อนก็ต้องปรับตัวเยอะ แต่เพื่อนจริงๆ เขาก็พร้อมเผชิญหน้ากับสิ่งที่เปลี่ยนไปในตัวเรา

วันที่เราไม่รักตัวเอง เธอใช้วิธีเชื่อใจคนรอบข้างว่าเขารักเราได้

กำลังใจจากคนอื่นช่วยได้จริงไหม

เธอเล่าว่าหลังจากไปทำนิทรรศการศิลปะ เธอได้พบว่าคนที่ป่วยทางใจแต่ละคนมีเหตุผลและปัจจัยไม่เหมือนกัน การได้เห็นคนอื่นที่สู้ในแง่วงอื่นก็เป็นกำลังใจให้เราด้วย

ทุกครั้งที่ผ่านเหตุการณ์หนึ่งไปได้ มันทำให้รู้สึกว่าทุกคนไม่เคยยอมแพ้กับเรา เราก็เลยรู้สึกว่าฉันจะไม่แพ้ ไม่มีทาง

เราไม่ได้เป็นคนเดียวบนโลก เราไม่ใช่ผู้ป่วยซึมเศร้าคนเดียวบนโลก มันยังมีเป็นล้านๆ คน

ทำไมคุณแป้งเรียกตัวเองว่า Alien

เธอใช้คำนี้เปรียบเทียบว่าตอนเป็นซึมเศร้า รู้สึกเหมือนเป็นมนุษย์ต่างดาวที่เข้าสังคมไม่ได้ อยู่บนโลกจริงแต่ connect กับใครยากจัง

แต่เธอยอมรับว่าเป็น Alien ไม่ได้แปลว่าเราแค่แตกต่างหรือแปลกแยก และเราไม่ได้ผิดที่แตกต่าง เธอเลยใช้คำนี้เพราะฟังดูน่ารัก

เธอมองว่ามันไม่ได้มีแค่ Alien กับมนุษย์ ยังมีเผ่ามะเร็ง เผ่าพิการ เผ่าไมเกรน เผ่าเบาหวาน ที่ต่างก็ดิ้นรนใช้ชีวิตยากลำบากเหมือนกัน ทุกคนต่างเจอความเจ็บปวด

หนังสือ Depression Diary เขียนถึงใคร

คุณแป้งเขียนหนังสือเล่มนี้ในชื่อ Mandy ภาษาไทย หาได้ในร้านหนังสือ หรือถ้าเป็นอีบุ๊กก็ดาวน์โหลดได้ที่ meb และค้นหาในอินเทอร์เน็ตได้เลย

ช่วงนี้เธอเพิ่งไปสมัครคอร์สของคณะแพทย์ จุฬาฯ เป็นแบบประกาศนียบัตร เพราะอยากมีความรู้ที่ถูกต้องมากขึ้น ไม่ได้เรียนเพื่อเป็น counselor โดยตรง

เธอตั้งใจว่าอยากกลับมาเขียนอะไรที่ให้ความรู้คนอื่นได้ จากเดิมที่เขียนจากประสบการณ์ในฐานะผู้ป่วย ก็อยากมีความรู้ที่มีใบรับรองประกอบด้วย

เธอบอกว่าไม่เคยรู้ว่าตัวเองเกิดมาอยากเป็นอะไร ผ่านมาแล้วทั้งนักเขียน นักจัดนิทรรศการ พิธีกร เป็นเป็ดหลายอย่าง แต่เชื่อว่า knowledge is power ความรู้เอาไปต่อยอดทำอะไรได้เสมอ

บทความนี้ไม่ใช่การวินิจฉัยโรค หากคุณหรือคนใกล้ตัวกำลังเผชิญความทุกข์ใจอย่างหนัก สายด่วนสุขภาพจิต 1323 ให้บริการฟรีตลอด 24 ชั่วโมง