Alljit Blog
โลกซึมเศร้า

ปัญหาครอบครัวทำให้เด็กซึมเศร้าได้ยังไง รับมือแบบไหน

ความขัดแย้งในบ้านส่งผลต่อใจเด็กมากกว่าที่คิด ทั้งเรื่องเงิน พี่น้อง และการดื่มเหล้าของคนในบ้าน มาดูวิธีรับมือที่ทำได้จริง

ปัญหาครอบครัวอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำให้เด็กหลายคน เข้าสู่ภาวะซึมเศร้า

ปัญหาครอบครัวเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เด็กหลายคนเข้าสู่ภาวะซึมเศร้า ไม่ว่าจะเป็นพ่อแม่ทะเลาะกัน พี่น้องอิจฉากัน ปัญหาเรื่องเงิน หรือการดื่มสุราของคนในบ้าน สิ่งเหล่านี้ทำให้เด็กวิตกกังวล เครียด สับสน และรู้สึกโดดเดี่ยว

การรับมือเริ่มจากการยอมรับความแตกต่างของคนในครอบครัว เปิดอกคุยกัน หากิจกรรมสนุกๆ ทำร่วมกัน ถ้าลองหมดแล้วยังไม่ดีขึ้น การขอคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญเป็นอีกทางที่ได้ผล

ปัญหาครอบครัวแบบไหนที่ทำให้เด็กเครียด

ความขัดแย้งระหว่างพ่อแม่ส่งผลตรงต่อความรู้สึกของลูก เด็กอาจไม่พูดออกมาตรงๆ แต่จะเก็บความเครียดไว้ในใจ เมื่อเห็นคนที่รักทะเลาะกันทุกวัน ความรู้สึกปลอดภัยในบ้านก็หายไป

การทะเลาะเรื่องเงินเป็นเรื่องที่พบมาก งานวิจัยเคยชี้ว่าคู่ที่ทะเลาะเรื่องเงินมากจะมีความเสี่ยงเลิกลากันสูงขึ้น ประเด็นไม่ได้อยู่ที่จำนวนเงิน แต่อยู่ที่ทัศนคติการใช้เงินของทั้งสองคนไม่ตรงกัน

พ่อแม่ทะเลาะเรื่องเงิน ลูกได้รับผลยังไง

บางครอบครัวเศรษฐกิจไม่ดีหมายถึงออกไปกินข้าวนอกบ้านน้อยลง แต่บางครอบครัวต้องย้ายบ้านหรือพ่อแม่ต้องทำงานวันละสองสามงาน ลูกที่ต้องย้ายโรงเรียนและทิ้งเพื่อนจะรู้สึกหงุดหงิดได้

พิธีกรเล่าว่าตอนเรียนมัธยมเคยเป็นพนักงานเสิร์ฟ ได้ค่าจ้างวันละประมาณ 200 บาท โรงเรียนประกาศรับสมัครนักเรียนที่สนใจ เธอจึงไปสมัครและเก็บเงินซื้อของที่อยากได้เองโดยไม่ต้องขอแม่

การที่ลูกรู้สึกเครียดเป็นเรื่องปกติ แต่ควรเข้าใจว่าพ่อแม่เครียดกว่าร้อยเท่า ถ้าเห็นท่านทะเลาะกัน อาจเป็นเพราะกำลังเจอปัญหาหนักอยู่ วิธีคือหาจังหวะเหมาะๆ เข้าไปคุย ไม่ใช่ตอนที่ท่านกำลังทะเลาะกัน

พี่น้องทะเลาะกันเพราะพ่อแม่เปรียบเทียบจริงไหม

การแข่งขันระหว่างพี่น้องเกิดได้จากหลายอย่าง วัยเด็กทะเลาะกันเดี๋ยวก็หาย แต่พอโตขึ้นจะเงียบ หมางเมิน และไม่พูดกัน จุดเริ่มต้นมักมาจากการที่พ่อแม่รักลูกไม่เท่ากัน หรือพูดเปรียบเทียบเรื่องเรียน เรื่องหน้าตาบ่อยๆ

การเปรียบเทียบซ้ำๆ ทำร้ายจิตใจและกลายเป็นปมด้อย ยิ่งโดนตั้งแต่เด็ก ยิ่งรู้สึกอยากแข่งขันเพื่อเรียกร้องความสนใจ วิธีรับมือคืออย่าทำเรื่องเล็กให้เป็นเรื่องใหญ่ เพราะการทะเลาะพี่น้องมักกลายเป็นสามเหลี่ยมที่มีพ่อแม่เข้ามาเกี่ยวข้อง

พี่น้องยังไงก็ยังเป็นสายเลือดเดียวกัน ยังไงก็ไม่มีวันตัดกันขาด

อีกวิธีคืออย่าปล่อยให้อดีตมีผลกับปัจจุบัน เราลืมสิ่งที่เขาเคยทำร้ายเราไม่ได้ แต่เปลี่ยนมุมมองให้อยู่กับปัจจุบันได้ และรับรู้ความรู้สึกตัวเองก่อนว่าโกรธหรืออาย จากนั้นค่อยควบคุมอารมณ์ด้วยการไปหาเพื่อน ระบาย หรือออกกำลังกาย

คนในบ้านติดเหล้า ควรเข้าไปคุยตอนไหน

การดื่มสุราไม่ได้ส่งผลแค่คนดื่ม แต่ส่งผลกับคนรอบข้าง ทั้งสุขภาพจิตของคนที่ถูกด่า ถูกทำร้าย หรือถูกเหยียดหยาม บางครั้งคนดื่มไม่รู้ตัวว่าทำร้ายจิตใจคนในบ้านไปแล้ว

การเสพติดสุราเกิดได้กับทุกครอบครัว หลายคนรู้ผลข้างเคียงแต่ไม่เปลี่ยน เพราะคิดว่าดื่มแล้วไม่ได้เดือดร้อนใคร วิธีเริ่มคือหาเวลาที่เขาอารมณ์ดี เปิดอกคุยด้วยคำพูดดีๆ ไม่ใช้อารมณ์ และเตรียมใจไว้ว่าอาจถูกปฏิเสธ

ลองทำความเข้าใจว่าเขาดื่มเพราะมีเรื่องเครียดอะไรอยู่หรือเปล่า ชวนระบาย แล้วช่วยกันแก้ที่ต้นเหตุ อาจชวนไปทำกิจกรรมอื่นแทนการดื่ม ถ้ายังไม่ไหว การพาไปพบผู้เชี่ยวชาญเป็นทางเลือกที่ควรทำ

เมื่อไหร่ควรพาคนในครอบครัวไปหาผู้เชี่ยวชาญ

ถ้าคุยกันแล้วไม่ดีขึ้น หรือคนในบ้านปฏิเสธที่จะรักษา การปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเป็นทางออก เพราะเขามีกลยุทธ์ที่ใช้ได้ผลกับหลายครอบครัว การบำบัดความคิดและพฤติกรรมเป็นแนวทางที่ใช้บทสนทนาระหว่างผู้ให้คำปรึกษากับผู้รับคำปรึกษา

รูปแบบนี้ได้รับการยอมรับว่าช่วยเรื่องวิตกกังวล การติดสารเสพติด และภาวะอื่นๆ ผู้รับการรักษาจะได้เล่าความคิดและอารมณ์ที่เชื่อมกับความเจ็บปวดทางใจ เพื่อให้เห็นความเชื่อมโยงและหาทางออกได้ตรงจุด

ทำไมการให้เกียรติกันในบ้านจึงสำคัญ

การที่คนในครอบครัวรักและให้เกียรติกันเป็นพลังที่ช่วยให้ผ่านปัญหาทุกอย่างไปได้ ต้องเข้าใจว่าคนแต่ละคนมีโลกส่วนตัวและความชอบต่างกัน การบังคับให้ทำตามใจเราทุกอย่างจะทำให้เขาไม่มีความสุข

ครอบครัวที่มีความขัดแย้งควรได้รับการแก้ไขตั้งแต่เนิ่นๆ ถ้าแก้เองไม่ได้ก็ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ เพราะการแก้อย่างถูกวิธีจะช่วยให้อยู่ร่วมกันได้ และวันหนึ่งเราจะขอบคุณอดีตทั้งสุขและทุกข์ที่ทำให้เราเติบโตขึ้น

บทความนี้ไม่ใช่การวินิจฉัยทางการแพทย์ หากรู้สึกเครียดหรือซึมเศร้าจนกระทบชีวิตประจำวัน ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ สายด่วนสุขภาพจิต 1323 ให้คำปรึกษาฟรี ตลอด 24 ชั่วโมง

ทีม Alljit

บทความนี้เรียบเรียงจากรายการของ Alljit ที่พูดคุยกับนักจิตวิทยา จิตแพทย์ และคนที่เคยผ่านเรื่องนั้นมาก่อน เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อการดูแลใจ ไม่ใช่การวินิจฉัยหรือการรักษาเฉพาะราย

นโยบายบรรณาธิการและการอัปเดตเนื้อหา