คนมีอารมณ์ขัน คนรอบตัวชอบ จริงหรอ? ทำไมคนตลกถึงมีเสน่ห์
อารมณ์ขันไม่ใช่แค่เรื่องขำๆ แต่มีทั้งแบบเป็นกันเอง ส่งเสริมตัวเอง ก้าวร้าว และล้อเลียนตัวเอง มาทำความเข้าใจว่าทำไมคนมีเซนส์ฮาถึงน่าคบ

หลายคนอาจเคยเจอคนที่พูดอะไรก็ขำไปหมด จนเราอยากอยู่ใกล้ๆ เพราะเขาดูสนุกและมีเสน่ห์ แต่เคยสงสัยไหมว่าทำไมคนแบบนี้ถึงดึงดูดผู้คนได้มากกว่าคนทั่วไป
คำตอบอยู่ที่อารมณ์ขันหรือ Sense of Humor ที่ไม่ใช่แค่เรื่องของมุกตลก แต่เป็นทักษะชีวิตที่ผสมทั้งปัญญาและอารมณ์ คนที่มีอารมณ์ขันจึงมักถูกมองว่าน่าเข้าหา และในรายการ อ.จิต Podcast ตอนนี้ พี่เจนและมายได้ชวนคุยเรื่องนี้อย่างละเอียด
อารมณ์ขันคืออะไรกันแน่
อารมณ์ขันไม่ใช่แค่การเล่นมุกให้คนอื่นขำ แต่เป็นความสามารถในการใช้ความเฉียบคมทางปัญญาและอารมณ์เพื่อสื่อสารหรือคลายสถานการณ์ตึงเครียด มาร์ก ทเวน เคยกล่าวไว้ว่า มนุษย์มีอาวุธที่มีประสิทธิภาพที่สุดนั่นคือเสียงหัวเราะ
The human race has one really effective weapon and that's it's laughter
เสียงหัวเราะสร้างสีสันและเชื่อมโยงผู้คน ถ้าลองจินตนาการว่าโลกที่ไม่มีเสียงหัวเราะเลย ทุกอย่างคงเครียดและน่าเบื่อ ดังนั้นอารมณ์ขันจึงไม่ใช่แค่เรื่องเล่นๆ แต่เป็นส่วนสำคัญของการอยู่ร่วมกัน
คนมีอารมณ์ขันฉลาดกว่าจริงหรือ
งานศึกษาบางชิ้นชี้ว่าคนที่มีอารมณ์ขันมักมีไอคิวสูงกว่าคนทั่วไป เพราะการเล่นมุกให้ได้ผลต้องใช้ทั้งความรู้และความเข้าใจบริบท รวมถึงอ่านอารมณ์ผู้ฟัง
แต่ความฉลาดอย่างเดียวไม่พอ ต้องมีความเฉียบคมทางอารมณ์ด้วย การจะทำให้คนอื่นขำได้ต้องรู้จังหวะ รู้ว่าคนฟังเป็นใคร และรู้ว่าเรื่องไหนควรเล่นหรือไม่ควรเล่น
อารมณ์ขันมีกี่แบบ
อารมณ์ขันแบ่งกว้างๆ ได้เป็นด้านบวกและด้านลบ ด้านบวกได้แก่แบบเป็นกันเอง (affiliative) และแบบส่งเสริมตัวเอง (self-enhancing) ส่วนด้านลบได้แก่แบบก้าวร้าว (aggressive) และแบบล้อเลียนตัวเอง (self-defeating)
แบบเป็นกันเองคือการเล่นมุกที่สร้างบรรยากาศผ่อนคลาย ไม่ทำให้ใครเดือดร้อน คนแบบนี้มักชอบเข้าสังคมและเข้ากับคนง่าย
แบบส่งเสริมตัวเองคือการมองโลกในแง่ดี มีความยืดหยุ่น พร้อมพลิกวิกฤตให้เป็นเรื่องขำได้ แม้สถานการณ์จะไม่ดี
แบบก้าวร้าวคือการใช้ปมด้อยของคนอื่นมาล้อเลียน ซึ่งอาจสร้างความไม่สบายใจให้อีกฝ่าย แม้จะสนิทกันก็ควรมีขอบเขต
แบบล้อเลียนตัวเองคือการพูดตลกเกี่ยวกับตัวเองในทางลบ ซึ่งบางครั้งอาจซ่อนความไม่มั่นใจหรือความเครียดไว้
แล้วตัวเรามี Sense of Humor ไหม
หลายคนอาจคิดว่าตัวเองไม่มีอารมณ์ขัน เพราะเล่นมุกไม่เก่ง แต่ความจริงแล้วอารมณ์ขันอาจแสดงออกมาในรูปแบบอื่น เช่น การพูดจาแบบเป็นธรรมชาติ หรือแม้แต่ความแป๊กที่ทำให้คนอื่นขำ
พี่เจนเล่าว่าตัวเองไม่คิดว่าเป็นคนมีอารมณ์ขัน แต่ชื่นชมคนที่มีเสน่ห์แบบนั้น มายก็บอกว่าเพื่อนชอบขำเวลาเห็นหน้าหรือได้ยินเสียง ซึ่งอาจเป็นเพราะจังหวะการพูดหรือภาษากาย
อารมณ์ขันมักจะออกมาเองเมื่อเราอยู่กับคนสนิทหรือในพื้นที่ปลอดภัย ไม่จำเป็นต้องพยายามเล่นมุกตลอดเวลา
อารมณ์ขันมีประโยชน์อย่างไร
ประโยชน์ข้อแรกคือลดความเครียด การมีเพื่อนร่วมงานที่เล่นมุกได้ช่วยให้บรรยากาศการทำงานผ่อนคลายขึ้น
ข้อสองช่วยให้การสื่อสารง่ายขึ้น คนที่มีอารมณ์ขันมักเข้าถึงง่ายและทำให้คนอื่นกล้าคุยด้วย
ข้อสามกระชับความสัมพันธ์ เสียงหัวเราะที่แบ่งปันกันทำให้ความสัมพันธ์แน่นแฟ้นขึ้น และข้อสี่ช่วยแก้สถานการณ์ตึงเครียด เช่น เวลาพูดผิดหรือมีช่วงเงียบในวงสนทนา
ฝึกเป็นคนมีอารมณ์ขันได้ไหม
การมีอารมณ์ขันเป็นทักษะที่ฝึกได้ เริ่มจากการฟังให้มากๆ สังเกตจังหวะและบรรยากาศของการสนทนา รวมถึงดูว่าคนที่เราคิดว่าตลกเขาทำอย่างไร
ต่อมาคือหาความรู้รอบตัว เพราะการเล่นมุกต้องอาศัยความรู้ในเรื่องนั้นๆ ตามที่โรบิน แอนดรูว์ ผู้เขียนหนังสือ Anatomy of Humor อธิบายไว้
สุดท้ายคือสังเกตผู้คนและอ่านอารมณ์จากสีหน้า ท่าทาง น้ำเสียง เพื่อให้ปล่อยมุกได้ถูกที่ถูกเวลา และถูกคน
ทั้งหมดนี้เป็นสิ่งที่พี่เจนและมายพูดคุยกันในตอนนี้ หวังว่าจะเป็นประโยชน์กับคุณผู้ฟัง และถ้าอยากฟังตอนเต็มสามารถไปที่ ALLJIT พื้นที่ปลอดภัยสำหรับคุณ
ทีม Alljit
บทความนี้เรียบเรียงจากรายการของ Alljit ที่พูดคุยกับนักจิตวิทยา จิตแพทย์ และคนที่เคยผ่านเรื่องนั้นมาก่อน เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อการดูแลใจ ไม่ใช่การวินิจฉัยหรือการรักษาเฉพาะราย