ด้านมืดของผู้หญิง 4 แบบตามแนวคิด Carl Jung เราเป็นแบบไหน

ผู้หญิงมีบุคลิกภาพหลักสี่แบบตามแนวคิดของ Carl Jung คือ แม่ ราชินี คนรัก และหญิงชรา แต่ละแบบมีด้านสว่างที่ทำให้เราอบอุ่นหรือเข้มแข็ง และมีด้านมืดที่อาจทำให้คนรอบตัวอึดอัดโดยที่เราไม่รู้ตัว

คำว่า archetype แปลว่าแม่แบบหรือภาพจำของบุคลิกภาพที่เราพบเห็นบ่อยในสังคม ส่วน shadow หรือด้านมืดคือส่วนของจิตใต้สำนึกที่เรากดไว้ เพราะมันขัดกับค่านิยมรอบตัว ทั้งความอิจฉา ความโกรธ ความละอาย

Archetype กับ Shadow คืออะไร

Archetype คือภาพจำที่เรานึกออกทันทีเมื่อเห็นตัวละคร เช่น กลุ่มเพื่อนในการ์ตูนต้องมีคนตลกหนึ่งคน ใน Scooby-Doo คือ Shaggy มีคนฉลาดคือ Velma มีคนสวยคือ Daphne และมีคนแข็งแรงคือ Fred

Jung สร้าง archetype ไว้เยอะมาก มี Innocent มี Hero มี Lover การแบ่งเป็นสี่แบบจึงไม่ใช่การจัดคนทั้งโลก แต่เป็นเพียงกรอบให้เห็นภาพว่าคนเรามีหลายมุม

ส่วน shadow คือด้านมืดของจิตใต้สำนึก ประกอบด้วยความคิดที่เรากดไว้ จุดอ่อน ความปรารถนา หรือความละอายที่เราไม่อยากยอมรับว่าเป็นส่วนหนึ่งของตัวเอง

ด้านมืดคือส่วนในจิตใต้สำนึกซึ่งอาจจะประกอบไปด้วยความคิดที่เรากดไว้

บุคลิกภาพแบบแม่คืออะไร

บุคลิกภาพแบบแม่หรือ Master คือคนที่เกิดมาเพื่อฟูมฟักคนอื่น ให้อาหาร ให้กำลังใจ เป็นพลังงานแบบ selfless ที่นึกถึงคนอื่นก่อนตัวเองเสมอ

ไม่จำเป็นต้องเป็นแม่จริงๆ อาจเป็นพี่ เป็นครูใจดี หรือเพื่อนที่ใครมาขอความช่วยเหลือก็ให้ เขายังยอมให้ต่อไปแม้ถูกรู้สึกว่าเอาเปรียบ เพราะคิดว่านี่คือหน้าที่ของเขา

แม่ที่กลืนกินคืออะไร

ด้านมืดของแม่คือ Devouring Mother แม่ที่ให้เกิน ห่วงเกิน จนกลายเป็นการครอบงำ เขาให้ลูกเติบโต แต่ทุกอย่างต้องอยู่ในการควบคุม

ความย้อนแย้งคือเขาอยากให้อีกคนโต แต่ก็อยากให้เขาเป็นสิ่งที่เขาสร้างขึ้นมา สิ่งนี้มักมาจากความกลัวที่จะถูกแยกจากและความยึดติดเกินไป

ให้เกินแล้วก็อาจจะห่วงเกิน จนนำไปสู่การครอบงำ

บุคลิกภาพแบบราชินีคืออะไร

ราชินีหรือ Queen คือคนที่มีกฎเกณฑ์ ควบคุมเกม ตัดสินใจเด็ดขาด รู้ว่าตัวเองอยากได้อะไรและต้องทำอย่างไรถึงจะได้มา

เป็นคนเชื่อในปัจเจกสูง ชีวิตใครชีวิตมัน มีเป้าหมายชัดเจน แต่ถ้าได้รับบทบาทเป็นแม่ อาจมองลูกเป็นเรื่องของความสำเร็จ และละเลยเรื่องอารมณ์กับความสัมพันธ์

ด้านมืดของราชินีคือ Tyrant ราชาที่เอาชีวิตของตัวเองไปยัดใส่คนอื่น เชื่อว่าสิ่งที่ตัวเองคิดถูกต้อง และไม่แคร์ว่าคนอื่นจะรู้สึกอย่างไร

คนรักกับนางเงือกต่างกันตรงไหน

The Lover คือคนช่างรัก มั่นใจในตัวเอง เพศสภาพ และอารมณ์ของตัวเอง เป็นคนที่สร้างแรงบันดาลใจให้คนอื่น มี passion สูง

ต่างจากแม่ที่ให้แล้วคอยซัพพอร์ตอยู่ข้างหลัง Lover จะให้โดยยืนข้างๆ และทำร่วมกัน เป็นเรื่องของความร่วมมือมากกว่า

ด้านมืดของ Lover คือ Siren นางเงือกที่ร้องเพลงล่อลวงให้คนหลงมา แล้วทำลายคนนั้นด้วยความรักของตัวเอง

หญิงชราคือใคร

Wise Woman หรือหญิงชราคือคนที่อินกับอะไรที่ใหญ่กว่าตัวเอง อินกับความรู้ ปรัชญา หรือสังคม อาจเป็นนักกิจกรรมที่อยากสร้างการเปลี่ยนแปลง

ตัวอย่างที่พิธีกรนึกถึงคือนางเอกเรื่อง Lessons in Chemistry ที่จัดรายการทำอาหารแต่แทรกการสอนวิชาเคมีเข้าไป หรือตัวละครใน Little Women

ด้านมืดของหญิงชราคือ Witch แม่มดที่มีความรู้ความสามารถแต่เอาไปใช้ในทางที่ผิด เพื่อผลประโยชน์ตัวเองหรือทำลายล้าง

มีความรู้ มีความสามารถด้วยในนี้แต่เอาไปใช้ในทางที่ผิด

ฟังสี่แบบนี้แล้วต้องเลือกสักหนึ่งแบบไหม

ไม่ต้อง ฟังไว้สนุกๆ เพื่อให้เห็นภาพว่ามีคนแบบไหนอยู่ในโลกของเรา ไม่ต้องกังวลถ้าฟังแล้วรู้สึกว่าไม่ตรง หรือมีความกำกึ่งระหว่างแม่กับราชินี

คนเราเป็นหลายแบบ และ Jung เองก็มี archetype อีกเป็นร้อยแบบ เราไม่ควรใช้เพื่อตีตราคนอื่น แต่ใช้เพื่อทำความเข้าใจว่าเขาอาจเป็นแบบนี้

บทความนี้ไม่ใช่การวินิจฉัย หากรู้สึกกังวลใจหรือต้องการความช่วยเหลือ โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ฟรี ตลอด 24 ชั่วโมง