ทำไมเรามักรักคนที่ทำร้ายเรา ปมวัยเด็กที่ทำให้เลือกคนเดิมๆ
ปมในวัยเด็กสร้างความต้องการบางอย่าง แล้วเรามักเลือกความสัมพันธ์มาชดเชยความต้องการนั้น จนกลายเป็นแพทเทิร์น Toxic ที่วนซ้ำ แม้เปลี่ยนคนก็ยังเหมือนเดิม

หลายคนสงสัยว่าทำไมตัวเองมักเจอแต่คนที่ทำร้ายจิตใจซ้ำแล้วซ้ำอีก ทั้งที่ไม่ได้อยากเป็นแบบนั้นเลย คำตอบส่วนหนึ่งอยู่ในวัยเด็ก จากประสบการณ์ของนักจิตวิทยาในคลิปนี้ ยืนยันว่าใช่ ปมในวัยเด็กมีส่วนจริง
แต่ไม่ใช่ทุกคนที่มีปมจะต้องลงเอยแบบนั้นเสมอไป เพราะความสัมพันธ์ที่เราสร้างขึ้นมีไว้ตอบสนองความต้องการบางอย่างของเรา ซึ่งบางครั้งความต้องการนั้นก็ไม่ใช่ของจริงด้วยซ้ำ
ลองนึกถึงคนที่พ่อไม่ดี แต่กลับเลือกแฟนนิสัยเหมือนพ่อทุกครั้ง พอวิเคราะห์ลงไปจะพบว่าเขาไม่ได้แค่อยากเอาชนะพ่อ แต่ยังอยากเอาชนะแม่ด้วย อยากให้แม่เห็นว่าที่เลือกผู้ชายแบบนี้ผิด
ความต้องการนี้เลยผลักให้เขาเลือกคนแบบพ่อ เพื่อมาโชว์ว่าเขาควบคุมได้ ชนะทั้งพ่อและแม่ในเวลาเดียวกัน นี่คือตัวอย่างว่าปมวัยเด็กสร้างความต้องการขึ้นมาหนึ่งอย่าง แล้วเราก็เอาความสัมพันธ์ไปตอบสนองมัน
คุณอยากเอาชนะพ่อ คุณอยากเอาชนะแม่ด้วย ทำให้แม่เห็นว่า แม่คิดผิดที่เลือกผู้ชายแบบพ่อ
แล้วทำไมเปลี่ยนคนแล้วก็ยังเจอแบบเดิม
ล็อกนี้คอยขับเคลื่อนชีวิตเราอยู่ภายใน แม้เปลี่ยนคน เปลี่ยนสถานที่ แต่พอเจอคนใหม่ ความรู้สึกเดิมก็กลับมา จนเราต้องร้องว่าเฮ้ย ทำไมมันเหมือนเดิมทุกที
คนที่เคยถูกคุกคามทางเพศหรือถูกข่มขืนตอนเด็ก อาจเลือกคนที่ให้ความอบอุ่นเร็วๆ เพราะตอนนั้นไม่มีใครมาโอบอุ้มเขา พอเจอคนที่สนใจเร็ว ก็ตกหลุมรักเร็ว และมักเจอคนที่มีโครงสร้างคล้ายกัน
แม้หน้าตาหรือบุคลิกจะต่างกันมาก แต่พอเราโฟกัสแค่จุดนั้น มันก็จูนให้เราเลือกคนที่เหมือนกันเข้าซ้ำๆ กลายเป็นลูปความสัมพันธ์ Toxic ที่หมุนวนอยู่เรื่อยๆ
ถ้าไม่มีปมวัยเด็กเลย จะต่างไหม
เขาเลยบิดตัวเองไปเรื่อยๆ มองหาคนที่เติมจุดที่ขาด โดยไม่มองภาพรวม นี่ก็เป็นการซ้ำแพทเทิร์นอีกรูปแบบหนึ่ง
ทำอย่างไรเมื่อรู้ตัวว่ามีปม
คุณอาจกำลังวิ่งหนีพฤติกรรมแย่ๆ ของพ่อ หรือวิ่งหนีความรู้สึกของตัวเองตอนเด็กที่เห็นพ่อทำกับแม่ ถ้าค้นพบตรงนี้ จะทำให้เลือกได้ชัดขึ้นว่าความสัมพันธ์จำเป็นต้องมาเติมเต็มจริงหรือไม่
นักจิตวิทยาในคลิปใช้วิธีค่อยๆ สำรวจเจาะไปถึงตรงนี้ให้เร็วที่สุด เพื่อให้เห็นว่ากำลังเผชิญหน้ากับอะไรกันแน่ ที่เหลือจะสื่อสารกันง่ายและไม่วนลูป
มีเทคนิคอะไรลองใช้ได้บ้าง
ลองมองด้านบวกว่าอยากได้คนแบบไหน แล้วเวลาเลือกคนให้โฟกัสทีละจุด คล้ายมีเช็กลิสต์ให้ตัวเอง วิธีนี้ช่วยป้องกันได้ระดับหนึ่งเมื่อเราตระหนักรู้แล้ว
แล้วมันจะแก้ปมได้จริงหรือ
ข้างในผลัก ข้างนอกดึง พอทำไปสักระยะจะอดทนได้มากขึ้นและไม่ถลำลึก แม้ปมยังขับเคลื่อนอยู่ แต่เราจะเรียนรู้ว่าจริงๆ แล้วสิ่งที่ต้องการคืออะไร
หลายคนมีปมแต่ไม่รู้ตัว แล้วเอาความรักมาปิดปม เหมือนถนนที่เป็นหลุมแต่เอาฝาท่อมาปิดแทนที่จะโบกปูนให้เรียบ ถ้ามองความรักให้กว้างขึ้น จะเห็นคุณค่าอีกรูปแบบ
แทนที่จะจมอยู่กับปมในอดีต ลองตั้งคำถามว่าอยากมีความรักไปเพื่ออะไร แล้วมันจะให้อะไรกับชีวิต ชีวิตอาจไม่ได้แก้ปมทั้งหมด แต่จะค่อยๆ เปลี่ยนไปในโทนและมุมอื่นได้
บทความนี้ไม่ใช่การวินิจฉัยทางการแพทย์ หากคุณกำลังรู้สึกแย่หรือคิดทำร้ายตัวเอง สามารถโทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ฟรี ตลอด 24 ชั่วโมง
ทีม Alljit
บทความนี้เรียบเรียงจากรายการของ Alljit ที่พูดคุยกับนักจิตวิทยา จิตแพทย์ และคนที่เคยผ่านเรื่องนั้นมาก่อน เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อการดูแลใจ ไม่ใช่การวินิจฉัยหรือการรักษาเฉพาะราย