รู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่า ทำอย่างไรดี วิธีดึงคุณค่าในตัวเองกลับมา

การรับรู้คุณค่าในตัวเองต่ำส่งผลให้เราไม่กล้าลงมือทำอะไร กลัวความล้มเหลว และอาจแสดงออกเป็นการเอาเปรียบคนอื่นเพื่อให้ตัวเองรู้สึกดีขึ้น มาดูกันว่าสาเหตุและวิธีรับมือเป็นอย่างไร

คนที่เห็นคุณค่าในตัวเองจะรู้สึกสนุกกับการใช้ชีวิต อยากลองทำนั่นทำนี่ และเชื่อว่าตัวเองมีความสามารถ ในทางกลับกัน คนที่รับรู้คุณค่าในตัวเองต่ำมักเห็นข้อเสียของตัวเองชัดกว่าข้อดี

รู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่า เป็นเพราะอะไร

สาเหตุอาจมาจากวัยเด็ก การเลี้ยงดู คำพูดของคนรอบข้างที่ตอกย้ำซ้ำๆ ว่าเรายังดีไม่พอ หรือแม้แต่ความผิดหวังในความรัก เมื่อถูกทิ้งเราอาจโทษตัวเองว่าดีไม่พอ

การไม่ถูกเอาใจใส่จากพ่อแม่ เพื่อน หรือคนรักก็ทำให้เรารู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่าได้ เช่น เพื่อนเมินเรา หรือพ่อแม่ไม่สนใจเรา

คนที่รู้สึกว่าตัวเองไร้ค่ามีพฤติกรรมแบบไหน

บางคนกลายเป็นคนเสียงดัง ชอบว่าคนอื่น เพื่อให้ตัวเองรู้สึกดีขึ้น บางคนไม่กล้าเริ่มทำอะไรใหม่เพราะกลัวล้มเหลว เมื่อพลาดก็ยิ่งตำหนิตัวเองซ้ำ

อีกกลุ่มคือคนที่หลงลืมตัวเองในความสัมพันธ์ ทุ่มเทให้แฟนจนไม่เหลือความสุขให้ตัวเอง พอเลิกกันเลยรู้สึกเหมือนไม่มีค่า

อกหักแล้วรู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่า จริงไหม

จริงสำหรับหลายคน เพราะในช่วงที่มีแฟน เราเอาค่าไปฝากไว้กับเขา พอเขาจากไปเลยเหมือนโลกแตก แต่เราต้องดึงตัวเองกลับมา เพราะสุดท้ายเราเกิดมาคนเดียว ต้องเรียนรู้ที่จะเห็นค่าในตัวเอง

คำพูดของคนรอบข้างทำให้เรารู้สึกแย่ได้แค่ไหน

คำว่า "แค่นี้เองเหรอ" หรือ "ทำให้ได้มากกว่านี้สิ" สร้างปมได้ลึก โดยเฉพาะจากพ่อแม่หรือครู เมื่อได้ยินซ้ำๆ เราจะเชื่อว่าเราไม่มีค่า

คำว่าแค่นี้ทำร้ายมากเลยน่ะ

แต่เราต้องแยกให้ออกว่าคนอื่นพูดเพราะมาตรฐานของเขา ไม่ได้แปลว่าเราเป็นแบบนั้น ควรถามกลับว่า "ดีไม่พอของเธอคืออะไร" เพื่อให้เห็นภาพชัด

จะดึงคุณค่าในตัวเองกลับมาทำอย่างไร

เริ่มจากสำรวจตัวเอง หาที่มาของความรู้สึก แล้วลองลิสต์ข้อดีของตัวเอง 1 2 3 4 หรือถามเพื่อนว่า "แกเห็นอะไรในตัวเราที่เป็นข้อดีบ้าง" หรือ "อะไรทำให้แกมาเป็นเพื่อนกับเรา"

ถ้ารู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่าเพราะไม่ได้ดั่งใจตัวเอง ลองถามว่าตัวเองอยากเห็นศักยภาพด้านไหน แล้วลงมือทำทีละเล็กทีละน้อย

การพูดคุยกับคนที่ไว้ใจได้ช่วยให้เราเห็นมุมที่มองข้ามไป และค่อยๆ สร้างความภูมิใจในตัวเองขึ้นมาใหม่

บทความนี้ไม่ใช่การวินิจฉัย หากคุณมีความคิดทำร้ายตัวเอง สายด่วนสุขภาพจิต 1323 ฟรี ตลอด 24 ชั่วโมง