น้อยใจโชคชะตา ทำไมชีวิตเราเป็นแบบนี้ ทางจิตวิทยามองว่าอย่างไร?

เพราะอะไรเราถึงดีไม่เท่าคนอื่น สวยไม่เท่าคนอื่น หล่อไม่เท่าคนอื่น หรือว่ารวยไม่เท่าคนอื่น เวลาที่มีคำถามแบบนี้เกิดขึ้นกับเราแล้วหลาย ๆ คนจะรู้สึก น้อยใจโชคชะตา ของตัวเอง

บทความนี้ Alljit Podcast X รัชดาภรณ์ ศรีวิลัย นักจิตวิทยาคลินิก พูดคุยทุกประเด็นในเรื่องสุขภาพใจ

น้อยใจโชคชะตา

เวลาความรู้สึกแบบนี้มันเกิดขึ้นมันบั่นทอนความรู้สึกเรามาก ๆ เลยเวลาที่เกิดเป็นความรู้สึกน้อยใจต่อโชคชะตาบางทีเราอาจจะเคยตั้งคำถามกับตัวเองว่าอะไรที่ทำให้เราต้องมายืนจุดนี้

แต่ในขณะเดียวกันมีใครหลาย ๆ คนเลยที่เขาสามารถเดินไปได้ไกลกว่าเราความรู้สึกแบบนี้เวลามันเกิดขึ้นแล้วมันอาจจะต้องมองกลับมาด้วยว่ามนุษย์เราทุกคนที่เกิดมามีความแตกต่างกัน

มีต้นทุนแต่ละอย่างในชีวิตที่มันไม่ได้เท่าเทียมกันบางคนเกิดมาบนกองเงินกองทองเกิดมาบนพื้นฐานของครอบครัวที่มีความพร้อมในการที่จะ support ให้สามารถก้าวเดินต่อได้

หรือกลับบางคนเขาก็เกิดมาบนครอบครัวที่มีความพร้อมทั้งด้านการเงินมาก ๆ การเริ่มต้นในชีวิตของเขาเองมันก็ดูเหมือนง่ายดายกว่าเรา

แต่ในขณะเดียวกันหลาย ๆ คนก็มองว่าถ้ามันเป็นแบบนั้นแล้วเราสามารถมีความรู้สึกแบบนั้นกับตัวเองได้ไหม? 

หลายคนมีความไม่เท่าเทียมกันตั้งแต่เราเกิดมาเป็นมนุษย์บางคนเลือกที่จะสร้างตัวในช่วงอายุเท่านี้ เพียงเพราะว่าเขามีต้นทุนทางด้านการเงินแต่กับใครหลาย ๆ คน

ก็รู้สึกว่าจะต้องผลักดันตัวเองจะต้องถีบตัวเองขึ้นมาเพื่อให้มีจุดที่เท่าเทียมกับคนอื่น

ในปัจจุบันสิ่งเหล่านั้นมันอาจจะไม่ได้เป็นปัจจัยที่ทำให้เราจะต้องยอมแพ้ต่อโชคชะตาของตัวเองเพียงแค่ความรู้สึกน้อยใจในโชคชะตาที่เรามีไม่เท่าคนอื่น

แต่ถ้าเรามีความรู้สึกว่าเราอยากจะทำให้โชคชะตาตรงนั้นผันแปรมาเป็นการพัฒนาตัวเอง เพิ่มพูนทักษะให้กับตัวเอง หรือแม้กระทั่งไม่หยุดในการที่จะทำให้ตัวเราเอง ดีขึ้นจากจุดเดิม

สาเหตุที่เรามีความรู้สึก น้อยใจโชคชะตา

1. เราเอาตัวเราเองไปเปรียบเทียบกับคนอื่น เพราะว่าตัวเราเองถูกเลี้ยงดูมาภายใต้ความรู้สึกมีคุณค่าไม่มากพอหรือความคิดของคนอื่นมีผลแล้วก็มีอิทธิพลต่อเรามาก ๆ

2. มนุษย์เป็นสัตว์สังคมมีการลอกเลียนแบบกันและกัน เลยทำให้เวลาที่ตัวเราเอง มองเห็นว่าใครดีกว่าหรือใครสามารถทำอะไรได้มากกว่าเรา เราก็จะมาเปรียบเทียบตัวเอง

แล้วก็เกิดเป็นความน้อยใจในโชคชะตาของตัวเองได้เหมือนกัน

3. ค่านิยมที่จะต้องมีความเหมือนกัน เท่าเทียมกัน มีความเห็นพ้องต้องกัน ความคาดหวัง และมุมมองของคนอื่นมีอิทธิพลตัวต่อตัว

อยากให้เราลองปรับเป็นเราจะต้องแบบพัฒนาตัวเองยังไง หรือจะต้องยืนอยู่ตรงจุดไหนที่ตัวเราเองจะสามารถเกิดเป็นความรู้สึกภาคภูมิใจในตัวเองได้บ้าง ความรู้สึกน้อยเนื้อต่ำใจในโชคชะตาหรือน้อยใจในโชคชะตา

ที่เราไม่มีมีเหมือนคนอื่นบางทีมันก็มาบดบังศักยภาพในตัวเรา ทำให้เราหลงลืมไปว่าตัวเราเองก็มีทรัพยากรที่ดีที่อยู่ในตัวเราได้เหมือนกัน และที่เราหลงลืมศักยภาพของตัวเองความรู้สึกน้อยใจ ความรู้สึกไม่สมหวัง

กับโชคชะตาที่เราคาดหวังไว้มันก็มักจะกัดกินความรู้สึกของเราเรื่องนี้เป็นเรื่องที่สำคัญมาก ๆ ต้องหันกลับมามองตัวเองกลับมาดูแลตัวเอง

แล้วก็หยุดเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่นเพื่อให้ความรู้สึกน้อยเนื้อต่ำใจของตัวเราเองมันค่อย ๆ จางลงไป