ทำไมฟังเพลงเศร้าแล้วรู้สึกดี งานวิจัยสมองตอบ

หลายคนอาจเคยสงสัยว่าทำไมเวลาเปิดเพลงเศร้าแล้วกลับรู้สึกดีขึ้น ทั้งที่เนื้อเพลงก็เต็มไปด้วยความเสียใจ คำตอบไม่ได้อยู่ที่เนื้อเพลงเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่ปฏิกิริยาในสมองของเราที่ตอบสนองต่อเสียงเพลงและความทรงจำ

งานวิจัยจากมหาวิทยาลัยดอรัมในสหราชอาณาจักรและมหาวิทยาลัยในฟินแลนด์สำรวจผู้คนกว่า 2,436 คน พบว่าเพลงช้า ๆ โหยหวนกระตุ้นทั้งความสุข ความสบายใจ และความเจ็บปวดผ่านความทรงจำที่ทั้งสุขและเศร้า

ทำไมเพลงเศร้าถึงทำให้รู้สึกดี

เมื่อเพลงที่เศร้าถูกจับคู่กับอารมณ์ของเรา มันกลับกลายเป็นเพลงที่ทำให้รู้สึกสนุกและผ่อนคลายได้ เพราะเกิดความกลมกลืนระหว่างเสียงเพลงกับความรู้สึกข้างใน

สมองของเราหลั่งสารที่ช่วยให้รู้สึกดีขึ้นมาได้เอง เมื่อเราฟังเพลงที่ตรงกับอารมณ์ สารโดพามีนซึ่งเกี่ยวข้องกับความสุขถูกปล่อยออกมา ทำให้รู้สึกผ่อนคลายแม้ในความเศร้า

เพลงเศร้าทำให้เขารู้สึกดีขึ้นมาในช่วงเวลานึง

ทำไมบางคนฟังเพลงเศร้าแล้วกลับรู้สึกแย่ลง

เพลงเศร้าไม่ได้ให้ผลกับทุกคน บางคนพอฟังแล้วกลับรู้สึกดาว โลกทั้งโลกมืดมิดไปหมด เพราะเพลงไปกระตุ้นความทรงจำที่เลวร้ายหรือโหดร้ายขึ้นมา

การส่งเพลงเศร้าให้เพื่อนที่กำลังเศร้าจึงไม่ใช่ทางออกที่ดีเสมอไป เพราะอาจทำให้เขาจมอยู่กับความทุกข์มากขึ้นแทนที่จะรู้สึกดีขึ้น

สมองหลั่งสารอะไรเมื่อฟังเพลงเศร้า

นักวิทยาศาสตร์บางคนเชื่อว่าเพลงเศร้าเชื่อมโยงกับฮอร์โมนโปรแลคติน ซึ่งช่วยระงับความโศกเศร้าและทำให้ร่างกายปรับตัวเข้ากับสถานการณ์ที่กระทบจิตใจ

นอกจากนี้ การสแกนสมองยังพบว่ามีการปล่อยสารโดพามีน ซึ่งเป็นสารสื่อประสาทที่เกี่ยวกับความสุขทางอารมณ์ เป็นไปได้ว่าคนเรามีความสุขจากการฟังเพลงเศร้าได้จริง

ทำไมเพลงเศร้าถึงตรงกับความรู้สึกเรา

สมมติฐานหนึ่งบอกว่าคนเราชอบฟังเพลงที่สะท้อนสถานการณ์ปัจจุบันของตัวเอง เวลาฟังแล้วรู้สึกว่าเพลงนี้แต่งมาเพื่อฉันโดยเฉพาะ เพราะเพลงถ่ายทอดอารมณ์ที่เราไม่ต้องพูดออกมา

อีกสมมติฐานคือการเปรียบเทียบทางสังคม 当我们ฟังเพลงเศร้าแล้วรู้สึกว่ามีอะไรที่เศร้ากว่าฉันอีก มันเหมือนการปลอบใจตัวเองว่ายังมีคนที่แย่กว่า ทำให้รู้สึกดีขึ้นได้

ความเศร้าถูกจัดการต่างกันไป

บางคนเลือกไปหอศิลป์ดูภาพวาด บางคนดูภาพยนตร์ที่มีฉากร้องไห้ หรือฟังเพลงเศร้า เพราะรับรู้ถึงความสวยงามและความไพเราะของบทเพลง สิ่งนั้นแตะใจและทำให้อินไปกับเพลง

สำหรับบางคน เพลงเศร้ากลับจุดประกายไอเดีย เหมือนศิลปินที่ฟังเพลงเศร้าแล้วเขียนเพลงได้ เพราะแรงบันดาลใจมาจากการฟังเพลงนั้นเอง

แล้วเราควรใช้เพลงเศร้าอย่างไร

ถ้าฟังเพลงเศร้าแล้วรู้สึกดีขึ้น นั่นก็เป็นวิธีจัดการอารมณ์ของเรา แต่ถ้ารู้สึกแย่ลง ควรหาวิธีอื่นที่ทำให้สบายใจ เช่น ดูภาพยนตร์ ไปหอศิลป์ หรือหากิจกรรมที่ผ่อนคลาย

สิ่งสำคัญคือการรู้เท่าทันอารมณ์ตัวเอง ไม่ฝืนฟังเพลงที่ทำให้จมดิ่ง และไม่คาดหวังว่าเพลงเศร้าจะได้ผลกับทุกคน