นอนไม่หลับ ทำไงดี

ข้อแรกคืออย่าเพิ่งดูนาฬิกา เพราะการนับถอยหลังว่าเหลือเวลานอนอีกกี่ชั่วโมงทำให้ตื่นตัวกว่าเดิม ถ้านอนอยู่เกินราวยี่สิบนาทีแล้วยังไม่หลับ ให้ลุกออกจากเตียงไปนั่งที่อื่นในที่แสงน้อย ทำอะไรที่ไม่ต้องใช้ความคิดมากจนเริ่มง่วงแล้วค่อยกลับมา เตียงจะได้ยังเป็นที่สำหรับนอน ไม่ใช่ที่สำหรับพยายามนอน

การสั่งตัวเองว่าอย่าคิด มักทำให้คิดหนักขึ้นกว่าเดิม วิธีที่นักจิตวิทยาแนะนำคือย้ายความคิดออกจากหัวไปไว้ที่อื่นก่อน เช่น เขียนสิ่งที่ค้างใจลงกระดาษข้างเตียง แล้วนัดกับตัวเองว่าจะจัดการเรื่องนั้นพรุ่งนี้ อีกวิธีคือดึงความสนใจกลับมาที่ร่างกาย ด้วยการหายใจช้า ๆ หรือเทคนิคกลับมาอยู่กับปัจจุบันแบบ 5-4-3-2-1

ไม่มีตัวเลขตายตัวสำหรับทุกคน แต่แนวทางที่ใช้กันคือถ้านอนไม่หลับสัปดาห์ละสามคืนขึ้นไป ติดต่อกันหลายสัปดาห์จนถึงเป็นเดือน และเริ่มกระทบการเรียน การทำงาน หรืออารมณ์ในตอนกลางวัน ก็ถึงเวลาไปคุยกับแพทย์ การไปคุยไม่ได้แปลว่าอาการหนัก และมักจัดการได้ง่ายกว่าปล่อยไว้นาน

จำนวนชั่วโมงไม่ได้บอกคุณภาพการนอน ถ้าคืนนั้นตื่นกลาง ๆ หลายรอบหรือหลับไม่ลึกพอ ร่างกายก็ยังไม่ได้พักจริง อีกเรื่องที่คนมองข้ามคือหนี้การนอนที่สะสมมาจากหลายคืนก่อนหน้า ซึ่งนอนชดเชยวันเดียวไม่หมด ถ้าเพลียต่อเนื่องนานโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน ควรตรวจร่างกายและคุยกับแพทย์ควบคู่ไปด้วย

ฝันร้ายเป็นครั้งคราวเป็นเรื่องปกติของทุกคน โดยเฉพาะช่วงที่ชีวิตมีความเครียดหรือเพิ่งเจอเรื่องกระทบใจ ที่ควรใส่ใจคือเมื่อฝันร้ายถี่จนเริ่มกลัวการเข้านอน หรือฝันเรื่องเดิมซ้ำ ๆ จนตื่นมาแล้วยังใจสั่นไปทั้งวัน กรณีแบบนี้มีวิธีดูแลเฉพาะ และคุยกับผู้เชี่ยวชาญได้

เลือกเสียงที่ไม่มีจังหวะกระตุก ไม่มีโฆษณาแทรก และไม่ต้องตามเนื้อหาให้ทัน พอดแคสต์ตอนยาวของ Alljit อย่าง เข้าใจตัวเองก่อนนอน ไม่คิดมากก่อนนอน หรือ ฟังก่อนนอน สำรวจจิตใจให้หลับสนิท ทำมาเพื่อเปิดค้างไว้แบบนั้นโดยเฉพาะ ถ้าไม่อยากฟังเสียงคนพูด เสียงฝนตอนยาวก็ใช้ได้เหมือนกัน จะตั้งเวลาปิดหรือปล่อยยาวไปเลยก็ได้ตามที่สบายใจ